
Pira haimbyréva tembi'u 4 — Hwangtae, Corea pira tembi'u
Jeheka Reko
mba'e 11
Hwangtae he'iséva rejuhu porã reikuaápa. Myeongtae (myeongtae, Alaska pollock) pira oñemoĩ okápe ro'y arapukukue javeve, oñemomba'apo ro'ysãmbyre ha aku jey opa ára oje'ývo heta jey, upéi pira ro'o isa'yju ha hypy'ũ ohóvo ha oiko mba'e ipyahúva. Corea retãyguakuéra ko pira reheve ojapo jigneumeg, jukysy, jorim ha ambuéva, katu tetã ambuépe héra jepe ndojekuaái. Ko blog-pe tteokbokki ha bibimbap jeháicha tembi'u ojehechaukáma heta jey, péicha ko árape ambohasemína mba'e sa'i ambue. 2025 arapokõi jave, che irũ ndive Daejeon (Daejeon, táva guasu Seúl-gui 1 aravóra ha apysapeguasu) pe ro'úva ko hwangtae tembi'ukuéra.
Hwangtae (Hwangtae) mba'épa?
Hwangtae apohaguéva ha'e myeongtae (myeongtae, Alaska pollock). Corea-pe oje'uvéva pira apytépe, katu oñembosako'i mba'eichaitépa he'iháicha héra avei oñemoambue.
Pira peteĩ, héra heta
• Saengtae (saengtae) — ojejapýva raẽva chugui, pira ipyahúva
• Dongtae (dongtae) — pya'e ro'ysãmbyre myeongtae
• Bugeo (bugeo) — yvytu-pe oñemoambyréva, ihatã ha ichapéva
• Hwangtae (hwangtae) — ro'y arapukukue javeve oñemomba'apo ro'ysãmbyre ha aku jey ojejapóva myeongtae
Oporãvéva ha'e "ro'ysãmbyre ha aku jey" rupi. Corea Gangwon-do (Gangwon-do) Daegwallyeong (Daegwallyeong) jerére, ro'y pyhare-pe temperatura oguejy hasýpe 15 grado guýpe, katu ko'ẽme kuarahy okakuaávo temperatura ojupi jey. Ko ára ro'ysã ha aku jehechakuaa ojeiporu.
Oñembosako'i mba'éichapa
Araroguekúe-pe ojejapýva myeongtae ryepy oñemoẽ ha yvyra deokjang (deokjang, okakuaaha yvyragui) ári peteĩteĩ oñeñapytĩ. Jasypahápe guive upe ambue ary jasypoapýpe peve, 3-4 jasy rupi oñemoambyré.
Pyhare-pe oñemoĩ ro'ysã ha ko'ẽme oku jey, ko mba'e peteĩ ára peteĩ jey, heta jey-gui 100 jey peve ojevy jey. Peteĩteĩ jey-pe pira ro'o célula rapé oñapysĩ ha tejido hypy'ũ.
Upéicha ichapé ha iñimatã haguéva myeongtae oisa'yju ha hypy'ũ ohóvo esponja-icha ijapysaváva. "Hwan (黃)" he'isé sa'yju, ha hwangtae oñemohu'ãmbáva añetehína sa'yju hatã'ỹva.
Ro'ysãmbyre apo ndaipóriva jave oñeñongatu haguã oñepyrũva, katu ko pira ypy ha ojejapóva iñambuéva ijukysy ha ijapysa avei. Jukysýpe oñemoĩvo yukue iguapyhete, amboha-pe ojignesévo amboha oho'ipáva, ha oñanívo ro'o ihetáva. Corea retãyguakuéra kaguyjy ho'u rire ára ambuéve haejang (haejang, ka'u rire ñemombarete) ramo hwangtae haejangguk jukysy ochana ho'u. Ñane retã Paraguay-pe pirakáldo ojapo-icha ñeñomba'apo araka'eve jaiko haguã, péva ijoguáva ichupe ñeñombarete haguã ka'u rire.
Katu ko ára ro'ysã reko hasy étéva rupi, Corea okápe ndojejapokuaái avave hendápe.
💡 Corea-pe myeongtae peteĩ pira mba'e héra 7-gui hetave omoambue. Oñembosako'i mba'éichapa, tuichakue ha ára rupi nogaree (nogaree, myeongtae ra'y), kodaree (kodaree, mbytépe oñemoambyréva myeongtae) ha ambuéva opaite ñe'ẽ ambuépe oñehenói. Corea ñe'ẽ rerekuáva jepe oñembojere ko'ápe.
Ko hwangtae peteĩ reheve Corea-pe jigneumeg, jukysy, jorim, muchim opaite ojejapo. Mba'e peteĩ tembi'u apo rupi mba'éichapa oñemoambuépa, ta'ãnga rupive ahechaukáta.
Hwangtae-Haemul-Jjim — dalai pira jigneumeg hakuetéva amboha reheve

Ko ára-pe tenondépe ou haguéva ha'e hwangtae dalai pira jigneumeg. Michĩvéva rojerure, katu mesáre ojupi raẽvo che irũ he'i "kóva mokõi jaguépe ojáta ndépa." Kumanda ra'y yvýpe ihetáva, ári katu hwangtae, jjukkumi (jjukkumi, naymálhi michĩva), mideodeok (mideodeok, dalai piñamirĩ) oñatypa haguéma.

Pytã rupi hakuete la ro'ýta he'i che, katu ñepyrũme he'ẽ. He'ẽ tenondépe, hakuete katu upéi oguahẽ. Hwangtae ro'o amboha oho'i pávaicha, oñanívo amboha osẽ. Pira ambuéva amboha-pe ojignesévo ro'o oñapysĩ, katu hwangtae katu ohypy'ũve.

Jjukkumi akã bütun-jára. Sorox jepe okápe. Corea-pe dalai pira oñeme'ẽ péicha iñypykuéicha, ndaha'éi mba'e ñembyasyva.
Jjukkumi ha mideodeok — hwangtae dalai pira jigneumeg ryepýpe dalai mba'e

Ñemyakãhápe jehechárõ muno (muno, naymálhi) arapy rupi michĩve ha iretymá isa'ivéva. Amboha-pe ojigneséva rupi ijapysaitehápe, che irũ kóva añoite oheka ho'u.

Hovyvy oĩva ha'e mideodeok, Corea okápe ndojejuhukuaáiva dalai mba'e.
🦑 Mideodeok (Mideodeok) mba'épa?
Inglés-pe sea pineapple térã sea squirt. Itakúre oñanírõ okakuaáva dalai mba'e, Corea ñemby dalai yképe (Namhaean, Corea ñemby dalai yke) ojejapyvéva. Jigneumeg térã jukysy akúpe oñemoĩ ho'u haguã.
Oñañuvãvo ryepýpe guive y dalai-icha tyky osẽ oporomondýiva. Corea retãyguakuéra avei ohayhu ha ndohayhuháva oĩ, katu dalai mba'épe nde gustáva ramo eipurukuaa.

Kumanda ra'y apytépe hwangtae ro'o. Amboha-pe ojignesépyre oñapysĩ'ỹre ohypy'ũ. Hwangtae reheve oñembosako'i jave ojehecharamovéva ha ko.

Yvýpe kumanda ra'y avei ndaha'éi mbegue. Amboha hakuete yukue ho'ipáva rupi kóva añoite mba'yru ári oñemoĩvo oje'u porã.
Amboha yukue opytáva jeporu

Opaite oje'u rire tavayrú yvýpe amboha yukue pytã sa'ive opyta, Corea-pe kóva ndojeityguéi. Mba'yru oñemoĩ ha oñembojehe'a. Che irũ ko yukue mba'yru oñembojehe'áva tenonde tembi'u-gui he'ẽvéva he'i, ha che ndaikatúi he'i nahániri.
Hwangtae-Haejangguk — ka'u rire ñemombarete jukysy ipotĩva
Dalai pira jigneumeg hakuete ro'u rire jukysy ipotĩva che'embyesarái. Péicha ajerure hwangtae haejangguk.
🍺 Haejang (Haejang) mba'épa?
"Ka'u rire ñemombarete" he'iséva. Corea-pe kaguyjy ho'u rire ára ambuéve jukysy akúva oje'u, ko jepokuaa ymaite guive oĩ. Hwangtae haejangguk, ppyeo-haejangguk (ppyeo-haejangguk, kure kangue jukysy), kongnamul-haejangguk (kongnamul-haejangguk, kumanda ra'y jukysy), hetaiterei oĩ.
Corea távakuérape ko'ẽmbotápe peve oipegua haejangguk tenda. Kaguyjy rire pya'e ohóva haejangguk-pe ha'e peteĩ jepokuaa oñemoĩva añetehápeicha.

Ko ára-pe nda'ayu'ui katu, katu haejangguk kaguyjy'ỹre avei he'ẽ. Ttukbaegi (ttukbaegi, Corea japepo ñai'ũguáva) pe jukysy ipotĩva opupu, ári-pe paengi-beoseot (paengi-beoseot, enoki ongarikue) ha buchu oĩ. Dalai pira jigneumeg rapykuéri. Ipotĩ, ikyra'ỹ.

Hwangtae ro'o jukysy ho'ipáva hypy'ũ. Pira iñimatã haimbyréva haguéva jukysy ryepýpe péicha omoambue. Tembiporupópe oñembyatývo idenda rupi okytĩ, pira'icha'ỹve katu duypu (tofu) ijapysaváva-icha.

Oñembyatývo upéicha ipuku. Ichapéva pira haimbyréva haguéva ndajeroviái. Upépe ohecha jorim kuarepotiguáva ndive ojejerurévo iporãve. Jukysy ipotĩva kucharágui peteĩ, jorim peteĩ, mba'yru peteĩ. Kóva oñembojevy jeýntema.
Wasabi soja sousa-pe ombojyku ho'u haguã hwangtae

Gochunengyi-ganjang (gochunengyi-ganjang, wasabi soja sousa). Haejangguk-gui hwangtae oñembyaty ha ko'ápe ombojyku oje'úvo ambuéva. Hwangtae ijuky'ỹva-pe wasabi iñasãiva ha soja ijukýva oñembojoapývo, ijukysy oñemoambue añetépe.

Tyky ojupívo opupu jave iporãvéva ára. Hwangtae haejangguk omanývo ijukysy ikatu ñepyrũpe mba'yru che peteĩ rehe ha'u ha ipahápe jukysy opytáva-pe mba'yru amoĩ ha aipe'a opa. Che irũ ñepyrũme voi omoĩ, mba'éicha reipota péicha.
Hwangtae-Jorim — kóva mba'yru ári eñemoĩ añoite ha opáma

Ko ára-pe ro'úva apytépe ha'evéva oñembosako'i hasy'ỹva. Kuarepoti tavayrú ári hwangtae bütun oñemoĩ ha gochujang (gochujang) amboha oñemoĩ ojignesé. Mba'e ambuéva'ỹre hwangtae añoite oike. Hwangtae voi ijukysy porãitéva oje'uhápe tembi'u.

Akã ñe'ẽ. Ipype'a peve amboha oĩ ha kuarepoti tavayrú ári yképe oñanírõ. Ko ijatýva yke tenondépe ape'a.

Ro'o ñe'ẽ overa porãva amboha okakuaá ichupe. He'ẽ tenondépe, hakuete upéi. Tembi'u hakuete ndogustáiva avei ko ikatu ho'u.
Ñe'ẽ peteĩteĩ ijapysa ambuéva

Tuguái ñe'ẽ. Ro'o isa'ivéva rupi amboha ipukuvéva oike. Akã ñe'ẽ ipuku ha iky, tuguái ñe'ẽ isa'i ha ijaty. Pira peteĩ mba'énte ñe'ẽ peteĩteĩpe ambuéva.

Jigneumeg ndive oñeñandevývo hwangtae peteĩ mba'énte tembi'u ambuéva añetépe. Jigneumeg iky ha dalai pira ijukysy oñembojehe'áva, jorim katu ijuky ha amboha iñimatãva. Mba'yru reheve jorim iporãve.

Peteĩ oñembyaty mba'yru ári oñemoĩ ha opáma. Corea ñe'ẽme "bap-doduk (bap-doduk, mba'yru mondaha)" he'iha oĩ. Tembi'u he'ẽ étéva rupi mba'yru oikuaaha'ỹre opáva he'iséva. Che irũ-pe mba'yru sa'i eheja ra'e ha'e jave, aipóramo opaitemáma.
Hwangtae-Muchim — jukysy ñemopotĩ

Sa'ivépe oñekytĩva hwangtae ají ku'i amboha-pe oñembojehe'áva banchan (banchan, Corea tembi'u ykéguáva). Pepíno, luvã oñembojehe'áva ha ári tirimirĩ. Tembi'u guasu ndaha'éi, katu apytépe oñembyaty ho'u haguã, haju ha ijapysaváva rupi jigneumeg hakuete térã jorim ijukyva rire oje'úvo jurúpe potĩ oñemoĩ.
Sevada mba'yru ári opaite oñemoĩ oñembojehe'a ha peteĩ karu

Mba'yru ha'e sevada mba'yru (bori-bap, barley rice). Yangpun (yangpun, kuarepoti ka'uha guasu) pe sevada mba'yru, luvã ra'ã, dalai baytsaa ku'i, gochujang (gochujang) oĩ ha ko'ãva oñembojehe'a oje'u. Mba'yru morotĩ rangue sevada mba'yru ome'ẽha ha'e Corea jeongsik (jeongsik, Corea tembi'u aty) hasy'ỹva. Ko ári hwangtae tembi'ukuéra peteĩteĩ oñemoĩvo oje'úvo peteĩ karu opa.

Ára ambuépe aje jey haguéva mesa. Peteĩ jey ro'u ha mbohapyha ára rire aje jey. Hwangtae jorim ha haejangguk ohecha pe mesa ári. Hwangtae peteĩ reheve upéichaicha mesa oñembosako'i.

Opaite oje'u rire. Tavayrú nandi.
Añete senti'u
Jigneumeg ha jorim hakuete. Gochujang amboha rupi tembi'u hakuetépe ndogustáiva sa'i hasyve. Che irũ avei jigneumeg ho'úvo y mbohapy jey ho'u. Katu he'ẽ oñapytĩ avei rupi ndaha'éi ndaikatu'ỹva oje'úva. Ñepyrũramo haejangguk-pe guive eñepyrũ amoñe'ẽ.
📌 Hwangtae tembi'u peteĩ jechápe
• Hwangtae-haemul-jjim (hwangtae-haemul-jjim) — amboha hakuete + dalai pira. Hetáva ha iñasãiva.
• Hwangtae-haejangguk (hwangtae-haejangguk) — jukysy ipotĩ ha ijuky'ỹva. Hakuete ndogustáivarõ avei iporã.
• Hwangtae-jorim (hwangtae-jorim) — gochujang amboha-pe ojignesépyre. Mba'yru ndaiporivéima.
• Hwangtae-muchim (hwangtae-muchim) — haju ha hakuete banchan. Juru ñemopotĩ.
Corea-pe samgyeopsal ha ryguasu chyryry añoite ani re'u, ko tembi'u avei eheka ra'e. Hwangtae tenda Seúl-pe avei oĩ ha Gangwon-do (Corea manantyhárupi iyvategua) gotyo reho ramo hetavéma. Tembi'u ñe'ẽme "hwangtae" ojehecha ramo peteĩ eike jepénte.
Ko jehai oñemoherakuã tenondépe https://hi-jsb.blog-pe.