
Районгдогу кафе: Бан Пхедеги Элефантеге чынчыл обзор
Мазмун
14 пункт
Таиланддын Районг шаарындагы Бан Пхе, Ко Саметке кетерден мурун кирген коңшу кафе
Таиланддагы кафе деп издесеңиз, Бан Пхеде жашынып турган бир жерди айтып бергим келип турат. Таиландда жашап жүргөн кезде жубайым экөөбүз Ко Саметке баралы деп Нуан Тхип пирсине чейин барганбыз, бирок кайыкка дагы көп убакыт бар эле. Пирстин жанынан бир нерсе ичели деп жөө кирип барган жерибиз — Элефанте кафе (Elephante Cafe) болду. Районгдун Бан Пхе жээк жолу менен баратып көрүнгөн кичинекей эки кабаттуу имарат, Ко Саметке шашкан туристтер дээрлик токтобогон жергиликтүү кафе экен. Кореяга кайтып келгенден кийин да кээде эсиме түшкөнү бул жактын кофеси эмес, дал ошол торт болуп калат.
Чынын айтсам, Таиландда жашап жүргөндө кафе аябай көп кыдырдым. Бангкоктун Тхонгло тарабындагы модалуу жайлардан баштап, Паттайя жээгиндеги кафелерге, Ко Самет аралындагы жерлерге чейин. Бирок Районг туристтик борбор эмес болгондуктан, маанайы таптакыр башкача эле. Чет элдиктер жык-жыйма болгон жер эмес, дем алышта тапичке сүйрөп чыккан жергиликтүүлөрдүн арасында отурсаң, саякатчы эмес эле ушул жакта жашаган адамдай сезилет экенсиң. Бир аз Бишкектеги эски чайканадан капысынан өз бурчуңду таап алгандай сезим болду.
Таиланддагы кафе, буюртма берерден мурун ушуну билип алыңыз
Ичкери кирерден мурун бир нерсени эскертип коеюн. Таиланддагы кафе менюсунун системасы башка өлкөлөрдүкүнөн бир аз айырмаланат. Муну билбесеңиз, биринчи буюртмада эле чочуп каласыз.
☕ Таиланддагы кафеде буюртма берерден мурун муну сөзсүз билиңиз
Таиланд кафе менюсу ≠ дүйнөлүк стандарт
Эспрессо Эспрессо
🌍 Дүйнөдө — 30 мл басым менен чыккан кофе, шекерсиз, ачуу
🇹🇭 Таиландда — коюлтулган сүт көбүнчө демейки кошулат, ошондуктан таттуу эспрессо келиши мүмкүн
Американо Американо
🌍 Дүйнөдө — эспрессо + суу, шекерсиз
🇹🇭 Таиландда — шекер ширеси демейки кошулат. Таттуу болбосун десеңиз, "май ван" деп сөзсүз айтыңыз
Кафе латте Кафе латте
🌍 Дүйнөдө — эспрессо + бууланган сүт, шекерсиз
🇹🇭 Таиландда — кадимки сүттүн ордуна коюлтулган сүт + эвапорацияланган сүт аралашмасы көп колдонулат. Даамы өтө таттуу жана коюу
Кафе йен Кафе йен
🌍 Дүйнөдө — мындай меню жок (Таиландга мүнөздүү)
🇹🇭 Таиландда — тай стилиндеги муздак кофе. Коюу кофе + коюлтулган сүт + шекер + эвапорацияланган сүт + муз. Абдан таттуу жана каймактуу
Олианг Олианг
🌍 Дүйнөдө — мындай меню жок (Таиландга мүнөздүү)
🇹🇭 Таиландда — робуста данына жүгөрү, кунжут, соя сыяктуу дан азыктарын кошуп куурулган салттуу кара кофе. Шекер демейки, коюлтулган сүт кошсо да болот
⚠️ Буюртмадагы пайдалуу кеңеш
Таттуу болбосун десеңиз → "май↗ сай↙ нам↗ тан-" = шекер кошпоңуз
Коюлтулган сүтсүз кааласаңыз → "май↗ сай↙ ном↗ кхон↗" = коюлтулган сүт кошпоңуз
Таттуулук деңгээли → 0% / 25% / 50% / 75% болуп тандалчу кафелер да көп
Муну билип буюртма берүү менен билбей берүү — таптакыр эки башка тажрыйба. Мен да Таиландга алгач келгенде американо сурасам, таттуу нерсе келип, туура эмес заказ берип алдым го деп ойлогом.
Юзу американо, чынын айтсам төп келтириши кыйын даам
Бул кафеде мен тандаган суусундук — юзу американо болду. Менюда сунушталган ичимдик катары туруптур, ошого алып көрдүм. Чынынын түбүнө сары юзу сиробу куюлуп, үстүнө американо куюлган экен. Үстүнө лимон тилими менен петрушка чейин коюп беришти, бул жерде эмне заказ кылсаң да петрушка кошуп бергени алардын өзгөчө белгиси окшойт. Бирок мунун даамын дароо жактыруу кыйын эле. Кофенин ачуу даамы менен юзунун кычкыл даамы бир убакта киргенде, кайсынысына көңүл бурарыңды билбей калат экенсиң. Такыр эле табитке жараша бөлүнүп кетчү меню. Бир чыны американо — $1.8.

Жубайым тандаган личи содасы
Жубайым витринанын алдында көпкө карап туруп, личи содасын алды. Газдалган сууга личи сиробун кошуп, үстүнө бүтүндөй личи мөмөсүнүн этин салган экен, бул жакта да баягы эле петрушка кадалып келди. Таиланддын аба ырайына так ылайык жеңил жана сергиткен даам. Личинин жыты акырын гана чыгып турду, ашыкча эмес. Баасы — $2.3.


Өмүрлүк тортту Таиланддагы жергиликтүү кафеден жолуктурам деп ким ойлоптур
Бирок чыныгы окуя ушул жерден башталат. Жубайым витринадан тандаган кызгылт көк торт — ошол күндүн башкы окуясы эле.

Витринада мусс торт, креп торт, ачык жашыл матча тортуна чейин бир катар тизилип туруптур, Таиланддагы жергиликтүү кафе үчүн десерт сапы абдан жакшы экен. Үстүңкү текчеде да бир нече түрдүү нан көрүнүп турду. Жубайым эң оң жактагы кызгылт көк тортту тандады.

Бергенде торт чын эле абдан кичинекей көрүндү. Ичимдик чынысынын жанына койсоң алакандан да кичине, бул сүрөт болсо телеобъектив менен тартылгандыктан чыныгыдан кыйла чоң көрүнүп жатат. Чынында үч-төрт тиштемде эле бүтчүдөй көлөм. Эсимде калганы боюнча баасы болжол менен $3.1 эле, көлөмүнө карасаң арзан деп айтуу кыйын.
Бирок биринчи тиштегенде экөөбүз тең кашыкты токтотуп калдык. Көк мөмөлүү мусстун үстүнө коюу соус куюлуптур, бирок ашыкча таттуу эмес, ошол эле убакта терең даам оозго дароо жайылып кетти. Таиландда жеген тортторумдун ичинен бул чындап эле өмүр бою эсте кала турган торт болду.
Телеобъектив чоңойтуп көрсөткөн өлчөм, бирок даамы таптакыр аша чапкан эмес торт

Телеобъектив менен аябай жакын тартып койсоң, сүрөттө абдан чоң көрүнөт да. Чынында үч манжанын кеңдигиндей эле болчу. Төмөн жагында шоколад күкүмү төшөлүп, анын үстүнөн ачык кызгылт көк мусстун үстүнө көк мөмө соусу коюу болуп агып түшкөн көрүнүш эле. Мусстун тилде эриши так жакшы болду, ал эми көк мөмө соусу мусстун даамын басып салбаганы эң башкы жагы болду. Мындай тең салмактуу торт чындыгында көп эле жолу кезикпейт.

Табактын үстүнө сулу үлпөгү менен кант упасын чачып кооздоп коюшуптур. Таиланддагы жергиликтүү кафеден муну таптакыр күткөн эмесмин. Кымбат ресторандан десерт курсун заказ кылганда келчү сезим ушу да. Бангкоктогу таанымал кафелердин өзүндө мынчалык жасалганын көп көрбөйсүң, Бан Пхедеги ушул коңшу кафеде муну көрүп чындап таң калдым.
Бир эле сироп бул кафенин деңгээлин көрсөтүп турат

Көк мөмө сиробун дагы жакын тартып көрдүм. Жылтырап агып турган ушул сироп негизги чекит эле, анткени муну туура жасабасаң кадимки эле шекер сууга айланып, торттун даамын толук өлтүрүп коёт. Бул жактагысы ашыкча таттуу эмес, тескерисинче сергиткен кычкыл тарапка жакын эле. Мусстун өзү акырын таттуу, сироп болсо анын үстүнө кычкыл акцент кошуп турган түзүлүш.
Кесилген жагынан көрүнгөн торттун катмарлары

Бир тиштеп көрдүм. Ичи толугу менен мусс менен эле толтурулган эмес экен. Төмөн жагында шоколад бисквит катмары жатып, үстүнө көк мөмөлүү мусс жука көтөрүлгөн түзүлүш болуптур, ал эми ушул мусстун калыңдыгын жука да, бирдей да кармоо оңой иш эмес. Калың болсо бат тажатат, өтө жука болсо таптакыр билинбейт. Бул болсо так бир тиштемде бисквиттин салмактуу даамы менен мусстун жумшактыгы кошо келген калыңдыкта болгон.

Кесилген жерин дагы карасаңыз, мусстун ичинде көк мөмөнүн мөмө эттери бар экени көрүнөт. Жөн эле үстүнө соус куюп койгон эмес, ичин да толук иштеп чыгышкан.

Сиропту дагы бир жолу өтө жакындан тарттым. Коюу болуп агып түшүп, ошол эле учурда мусстун үстүндө жай жайылып турган текстура эле. Суудай шуу этип кетпейт, бир аз топтолуп турат. Соусунун ичинде көк мөмөнүн бүтүн бөлүкчөлөрү чайналды, даяр фабрикалык нерсе эмес, өздөрү жай кайнатып жасаганын сездирди.
Кафенин ичи — баары телеобъектив менен тартылган көрүнүш
Эми кафенин ичи жөнүндө айтып берейин. Сүрөттөрдүн баары ичи жактан тартылган. Колумда телеобъектив гана болгондуктан, сырттагы көрүнүштү тартып кала алган жокмун.

Кафе абдан чоң эмес, бирок Таиландга мүнөздүү антик эмеректер менен майда буюмдарды бул-бул жерге өтө жакшы жайгаштырып коюшкан. Кыйнап жасалгалабастан, илгертеден эле ушул жерде тургандай табигый көрүнгөнү жагып калды. Таиланддагы кафелерде ушундай сезим бар. Акчаны чачып жасалгалоодон көрө, колунда бар нерсе менен маанай чыгарып кое алышат.
Эски музей сыяктуу көрүнгөн майда буюмдар



Дубалда жыгачтан жасалган чоң пилдин жүзү илинип туруптур, жыгач текчелердин ар бирине кичинекей мотоциклдер, жаңгак сындыргыч куурчактар сыяктуу буюмдар тыгылып коюлган. Бир бурчта асман көк винтаждык Веспа көрсөтүлүп турат, анын дароо артында алтын түстөгү Monkey байкы да бар экен. Мунун баарын кожоюн өзү жыйнайбы деп ойлоп кеттим, анткени бүт кафе кичинекей винтаж музейине окшоп калган. Дубалдын бир жагындагы айнек шкафтын ичинде Fender Telecaster гитарасы туруптур, астында 1987–1990-жылдардагы жапон модели деп жазылып калыптыр. Кафеде гитара коюлганын биринчи жолу көрдүм. Баары бир стильде эмес, бирок таң калычтуусу — таптакыр баш аламан сезилбейт, адам өзүнө жаккан нерселерди чогулткан конок бөлмөсүндө отургандай эле болот экенсиң.
Маалымат катары айта кетейин, дүкөндүн алдына болгону 5тей эле унаа батат. Дем алыштын түштөн кийинки убактысында орун табуу бир аз кыйын болуп калышы мүмкүн, ошондуктан эртерээк барган жакшы окшойт.
Эки кабаттуу түзүлүш, арка сымал тепкичтин астындагы жайлуу бурч

Кафе эки кабаттуу. Тепкичтин асты кирпичтен арка кылып жасалып, ошол жакта өзүнчө тынч бурч орун бар, ал эми үстүңкү кабатка чыксаңыз дагы өзүнчө отургучтар күтүп турат.
Орундар жетиштүү, эң популярдуусу — экинчи кабаттагы терезе жаны



Экинчи кабатта чоң жыгач үстөл бар болгондуктан, топ менен келсеңиз да кенен жетет, анан терезенин ары жагынан дароо жашыл бактар көрүнгөнү үчүн ушул орун өзгөчө популярдуу эле. Биринчи кабатта күрөң булгаары жаздыкчалуу төмөн жыгач отургучтар бар экен, аркасынын бурчу жай отурууга так ылайыктуу болгондуктан, көпкө олтурсаң да чарчатпайт. Отургучтун капталына тай салттуу оймо кездеме кошулуп тигилип турганы да бул кафеге жарашып турат. Диван жактагы дубалда Египет папирус сүрөтү менен кичинекей буюмдар текчелери тыгыз илинип, асман көк кулон шамдын астында майда галереяга окшоп кетет. Бирдиктүү стиль дагы деле жок, бирок ушул жерге келгенде бул ала-кулалык өзү эле кафенин мүнөзү экенин түшүнөсүң.
Таиланддагы кафеде дароо колдончу тайча 10 сүйлөм
Акырында, Таиланддагы кафеде чындап пайдалуу боло турган буюртма сүйлөмдөрүн топтоп койдум. Интонация белгилерин да коштум, ошол боюнча окусаңыз, жеринде түшүнүшөт.
🗣️ Таиланддагы кафеде дароо колдонула турган тайча 10 сүйлөм
Интонация белгиси: ↗ өйдө, ↘ ылдый — созуп айтыңыз
Ао↘ ан↘ ни↗ ка↗/кап↗
Ао ан ни кха/кхрап
→ Ушуну бериңизчи
Май↗ сай↙ нам↗ тан-
Май сай нам тан
→ Шекер кошпоңуз
Май↗ сай↙ ном↗ кхон↗
Май сай ном кхон
→ Коюлтулган сүт кошпоңуз
Ван↗ ной↗ ной↘
Ван ной ной
→ Бир аз азыраак таттуу кылыңыз
Сай↙ нам↗ кхэнг↘ йө↗ йө↗
Сай нам кхэнг йө йө
→ Музду көп салыңыз
Ао↘ рон↗ ка↗/кап↗
Ао рон кха/кхрап
→ Ысык түрүн бериңиз
Хө↙ глап↙ ба-ан ка↗/кап↗
Хө глап ба-ан кха/кхрап
→ Таңгактап бериңиз
Рахат↙сай вай↗фай↗ арай↘ ка↗/кап↗
Рахат вайфай арай кха/кхрап
→ Wi-Fi сырсөзү кандай?
Кхө↘ нам↗ пла-о ка↗/кап↗
Кхө нам пла-о кха/кхрап
→ Суу бериңизчи
Геп↙ тан↗ ка↗/кап↗
Геп тан кха/кхрап
→ Эсеп кылыңызчы
💡 Эскертүү
Аялдар сүйлөмдүн аягына "ка↗", эркектер "кап↗" деп кошсо, сөз сылык угулат. Эгер таттуулукту сан менен айткыңыз келсе, "ха↙ сип↙ пө↗ сэн↗" деп 50% дегендей айта берсеңиз болот.
Элефанте кафеге баруу боюнча кыскача маалымат
Жыйынтыктап айтсам, Элефанте кафе Ко Саметке кетер жолдо акырын кирип өтүүгө эң ылайыктуу жер. Нуан Тхип пирсинен машине менен 2–3 мүнөт, жөө да болгону 10 мүнөт. Американо — $1.8, личи содасы — $2.3, ал эми көк мөмөлүү мусс торт эсимде калганы боюнча болжол менен $3.1 болчу. Бир адамга орточо $6 чамасында болсо, суусундук менен десертти жетиштүү алып отурса болот. Бангкоктогу Тхонгло же Ари тарабындагы кафеде ушуга окшош нерсеге киши башына $9–12 кетип калат, ал эми бул жакта баа дээрлик жарымынан да төмөн болуп, десерттин сапаты тескерисинче жогоруураак чыкканы бир аз адилетсиздей сезилет.
Кечке жуук барсаңыз, кофе даны түгөнүп калып, кофе иче албай калган учурлар болот деген пикирлер да бар экен, ошондуктан мүмкүн болсо эртең менен же эрте түштө барганыңыз жакшы. Иш убактысы иш күндөрү 09:00–18:00, дем алышта 07:00–18:00, Wi-Fi бекер. Районгдо жүргөндө же Ко Саметке кирерден мурун убактыңыз калып калса, сөзсүз бир айланып кетиңиз. Бирок чынын айтсам, таттуулук деңгээлин тууралоо анчалык маанилүү эмес, эң негизгиси — ошол көк мөмөлүү мусс торт азыр да менюда бар-жогун текшерүү.
Бул пост алгач https://hi-jsb.blog сайтында жарыяланган.