जुनी संस्कृती, नवा अनुभव: मनाला भुरळ घालणारे अनोखे कॅफे
कोरियामधील शांततेचा शोध: 'कॅफे इवा' ची एक अविस्मरणीय सहल
कोरियामध्ये अनेक प्रकारचे कॅफे आहेत. काही पंचतारांकित हॉटेलसारखे आलिशान असतात, तर काही निसर्गाच्या कुशीत वसलेले असतात. पण आज मी तुम्हाला एका अशा कॅफेबद्दल सांगणार आहे, जिथे तुम्हाला कोरियाच्या अस्सल 'हनोक' (Hanok - कोरियन पारंपारिक घर) संस्कृतीचा अनुभव मिळेल.
आपल्या सर्वांना कधीतरी शहराच्या गोंगाटापासून दूर, शांत ठिकाणी जावेसे वाटते ना? इंटरनेटवर एक फोटो पाहताच मी या कॅफेच्या प्रेमात पडलो आणि लगेच तिथे जाण्याचे ठरवले. हे ठिकाण म्हणजे जुन्या परंपरा आणि आधुनिक सुखसोयींचा एक सुंदर संगम आहे. तुम्ही जगाच्या कोणत्याही कोपऱ्यातून आलात तरी, हे ठिकाण तुम्हाला नक्कीच भुरळ घालेल.
चला तर मग, जेउंगप्योंग (Jeungpyeong) येथील 'कॅफे इवा' ची ही सफर सुरु करूया.

भव्य हनोक वास्तुकला आणि फोटो काढण्यासाठी उत्तम ठिकाण
हे ठिकाण पाहताच असे वाटते की आपण एखाद्या चित्रपटाच्या सेटवर आलो आहोत. टेकडीवर वसलेली ही भव्य इमारत पाहून मन प्रसन्न होते. येथे काढलेला प्रत्येक फोटो इतका सुंदर येतो की, तुम्हाला तुमचे 'लाइफ शॉट' (Life Shot) नक्कीच मिळतील.
परदेशी पर्यटकांना कदाचित सर्व आशियाई वास्तुकला सारखीच वाटू शकते, पण कोरियन 'हनोक' हे चीन आणि जपानच्या वास्तुकलेपेक्षा वेगळे आहे. चीनची वास्तुकला भव्य आणि विटांनी बनलेली असते, तर जपानची घरे सरळ रेषा आणि मानवनिर्मित सौंदर्यावर भर देतात. याउलट, कोरियन हनोक हे निसर्गाशी जुळवून घेणारे असते. याची छते (Eaves) आकाशाकडे वळलेली असतात आणि ते लाकूड, दगड आणि माती यांसारख्या नैसर्गिक साहित्यापासून बनवलेले असते, जे पर्यावरणाशी संवाद साधते.

छतावर 'EWA' असे इंग्रजीमध्ये लिहिलेले पाहून जुन्या आणि नव्याचा एक अनोखा मिलाफ जाणवतो. लांबून हे फक्त एक जुने घर वाटते, पण जवळ गेल्यावर हे एक आधुनिक कॅफे असल्याचे लक्षात येते.

हे दृश्य पाहून असे वाटते की हे जुन्या काळातील एखाद्या श्रीमंत सावकाराचे घर (Wada) असावे. काचेच्या खिडक्या सोडल्या तर, हे पूर्णपणे पारंपारिक कोरियन शैलीचे आहे.

परंपरा आणि आधुनिकतेचा सुंदर मिलाफ: आतील रचना
आत प्रवेश करताच तुम्हाला एक वेगळेच जग दिसेल. लाकडी खांब आणि छताची रचना (Rafters) पारंपारिक आहे, पण फरशी आणि जिने अत्यंत आधुनिक आहेत. यालाच 'फ्युजन इंटिरियर' (Fusion Interior) म्हणता येईल.

येथे जुन्या हनोकचा उबदारपणा आणि आधुनिक कॅफेची स्वच्छता यांचा समतोल राखला आहे. लाकडाच्या नैसर्गिक रंगात आधुनिक दिवे आणि काचेच्या खिडक्यांमुळे एक अतिशय आरामदायक वातावरण निर्माण झाले आहे.

जमिनीवर बसण्याची संस्कृती आणि आराम
कॅफेच्या एका बाजूला चपला काढून जमिनीवर बसण्यासाठी खास जागा तयार केली आहे. भारतात आपण जसे जेवताना किंवा पूजेच्या वेळी खाली बसतो (बैठक), तशीच संस्कृती कोरियामध्येही आहे. याला 'ज्वाशिक' (Jwasik) संस्कृती म्हणतात. हे जपानच्या 'तातामी' (Tatami - गवताच्या चटया) पेक्षा वेगळे आहे. जपानमध्ये जमिनीवर गवताच्या चटया असतात, तर कोरियामध्ये जमीन उबदार ठेवण्यासाठी 'ओन्दोल' (Ondol - फरशीखालील गरम करण्याची प्रणाली) असते आणि त्यावर मऊ गाद्या (Cushions) ठेवलेल्या असतात.
येथे बसल्यावर मला माझ्या 'गावाकडच्या आजीच्या घराची' (Gavakadcha Ajicha Ghar) आठवण झाली. जसे आपण उन्हाळ्याच्या सुट्टीत गावी गेल्यावर निवांत वाटतो, तसेच इथे वाटले. जुन्या लाकडी कपाटांमुळे या जागेला एक वेगळीच शोभा आली आहे.

तुम्ही येथे 'मांडी घालून' (Cross-legged position - यांगबान दारी) आरामात बसू शकता. जर तुम्हाला खाली बसणे कठीण वाटत असेल, तर काळजी करू नका! येथे खुर्ची आणि टेबलची सोय सुद्धा आहे. मोठ्या खिडक्यांमधून बाहेरचे निसर्गसौंदर्य पाहत कॉफी पिणे हा एक वेगळाच आनंद आहे.

काऊंटरवर सजवलेले पांढरे मग पाहून एखाद्या आर्ट गॅलरीत आल्यासारखे वाटते. पारंपारिक इमारतीत अशी आधुनिक सजावट खूपच आकर्षक दिसते.

काय खावे? - चोको स्मूदी, ग्रीन टी लाटे आणि क्रोसॉ
मी येथे 'चोको स्मूदी', 'ग्रीन टी लाटे' आणि एक स्वादिष्ट 'क्रोसॉ' (Croissant) ऑर्डर केले. क्रोसॉ बाहेरून कुरकुरीत आणि आतून मऊ होता. हनोकच्या वातावरणात असे पाश्चात्य पदार्थ खाणे हा एक वेगळाच अनुभव होता.

महत्वाच्या टिप्स आणि नियम (अवश्य वाचा)
कोरियामध्ये फिरताना काही गोष्टी लक्षात ठेवणे आवश्यक आहे:
1. एकदा वापरल्या जाणाऱ्या (Disposable) कपचा नियम: कोरियामध्ये पर्यावरणाचे रक्षण करण्यासाठी सरकारचे कडक नियम आहेत. जर तुम्ही कॅफेमध्ये बसून पिणार असाल, तर तुम्हाला पुन्हा वापरण्यायोग्य (Reusable) कप/मग दिला जाईल. जर तुम्ही 'टेक-अवे' (पार्सल) मागितले तरच तुम्हाला प्लास्टिक/कागदी कप मिळेल. महत्वाची गोष्ट म्हणजे, जर तुम्ही प्लास्टिक कप घेतला असेल, तर तुम्हाला कॅफेमध्ये बसण्याची परवानगी नाही. हा सरकारी नियम आहे, त्यामुळे कृपया कर्मचाऱ्यांना सहकार्य करा.
2. सेल्फ-सर्व्हिस संस्कृती: कोरियातील 95% कॅफेमध्ये 'सेल्फ-सर्व्हिस' असते. ऑर्डर दिल्यावर तुम्हाला एक छोटा यंत्र (Buzzer/Pager) दिला जातो. जेव्हा तुमचे खाद्यपदार्थ तयार होतात, तेव्हा ते यंत्र वाजते आणि थरथरते. तेव्हा तुम्ही स्वतः जाऊन ते आणावे लागते. तसेच, खाऊन झाल्यावर ट्रे परत नेऊन ठेवणे ही सुद्धा तुमचीच जबाबदारी आहे.
3. नेव्हिगेशनसाठी टीप: कोरियामध्ये 'गुगल मॅप्स' (Google Maps) व्यवस्थित काम करत नाही. त्यामुळे प्रवास करताना रस्ता शोधण्यासाठी 'काकाओ मॅप' (KakaoMap) किंवा 'नेव्हर मॅप' (Naver Map) चे इंग्रजी व्हर्जन डाऊनलोड करून वापरणे सर्वात उत्तम आहे.
कॅफे इवा हे शहरापासून थोडे लांब आहे, त्यामुळे बसने जाण्यापेक्षा टॅक्सी किंवा स्वतःची गाडी (Rental Car) असणे सोयीचे ठरेल. जर तुम्हाला कोरियाच्या खऱ्या सौंदर्याचा आणि शांततेचा अनुभव घ्यायचा असेल, तर या ठिकाणाला नक्की भेट द्या.